Evrim RPA(Tareks) Nasıl Kullanılır ?
Evrim RPA (TAREKS) ekranını kullanabilmek için öncelikle ilgili kullanıcıya gerekli yetkilerin tanımlanmış olması gerekmektedir.
Yetkilendirme işlemi için Users > Sistem > Çoklu Yetki Girişi ekranı açılır. İthalat başlığı altında bulunan Evrim RPA Giriş yetkisi, RPA ekranına giriş yapacak kullanıcılar için tanımlanmalıdır. Ayrıca ihtiyaç doğrultusunda TAREKS Başvuru, TAREKS Başvuru No Değiştir ve TAREKS Tanımları yetkileri de aynı bölümden ilgili kullanıcıya verilmelidir. Yetkilendirme işlemi tamamlandıktan sonra kullanıcı sisteme giriş yaparak RPA (TAREKS) işlemlerini gerçekleştirebilir.
Kullanıcı yetkilendirmesi tamamlandıktan sonra ilgili kullanıcı ile sisteme giriş yapılmalıdır.
TAREKS işlemlerinde kullanılacak e-Devlet hesaplarının tanımlanabilmesi için TAREKS İşlemleri > Tanımlar ekranı açılır. Yeni butonuna tıklanarak TAREKS sistemine giriş yapacak e-Devlet kullanıcısına ait bilgiler girilir ve Kaydet butonu ile tanımlama işlemi tamamlanır.
Tanımlama sırasında aşağıdaki bilgiler eksiksiz olarak doldurulmalıdır:
Kullanıcı Tipi: E-Devlet
Kullanıcı: E-Devlet kullanıcısının adı ve soyadı
T.C. Kimlik Numarası: E-Devlet kullanıcısına ait T.C. Kimlik Numarası
Şifre: E-Devlet giriş şifresi
Not: TAREKS işlemlerinde birden fazla e-Devlet kullanıcısı kullanılacaksa, her kullanıcı sistemde ayrı ayrı tanımlanmalıdır.
e-Devlet kullanıcı bilgileri tanımlandıktan sonra TAREKS Başvuru ekranı açılır. Başvuru yapılacak ithalat beyannamesine ait Dosya No bilgisi girildikten sonra Ara butonuna tıklanır. Sistem, ilgili beyannamede bulunan ve TAREKS tebliğine tabi GTİP bilgilerini otomatik olarak listeler.
Dosya Bilgileri bölümüne, ithalat beyannamesinin Sayfa 1 ekranındaki bilgiler otomatik olarak aktarılmaktadır.
Dosya bilgileri üzerinde manuel düzenleme yapılması gerektiğinde, Dosya Numarası alanının yanında bulunan aşağı ok (↓) butonuna tıklanarak detay alanı açılabilir ve gerekli değişiklikler yapılabilir. İşlem tamamlandıktan sonra yukarı ok (↑) butonu kullanılarak detay alanı kapatılabilir.
Başvuru tamamlandıktan sonra oluşan Taslak Başvuru No bilgisi ilgili alana otomatik olarak yazılır. Taslak Alan bilgisi ise başvuruyu gerçekleştiren kullanıcının adı olarak otomatik doldurulur.
Taslak Adı alanına ise varsayılan olarak beyanname numarası aktarılmaktadır. İhtiyaç halinde bu alan manuel olarak değiştirilebilir. TAREKS başvurusunda oluşturulan taslak, bu alanda yer alan isim ile kaydedilir.
Kalem Bilgileri bölümüne, beyannamenin Sayfa 2 ekranında bulunan kalem bilgileri otomatik olarak aktarılmaktadır. Bu bölüm, Ürün Grubu ve Ürün Özelliği olmak üzere iki alandan oluşmaktadır.
Ürün Grubu alanındaki bilgiler beyannameden otomatik olarak aktarılmakta olup manuel olarak değiştirilememektedir. Başvuru türüne göre doldurulması gereken Belge Türü, Belge Türüne Göre No ve Tarihi, Ön İzin, Muafiyet, Muafiyet Seçimine Göre Numarası ile TAREKS Referans No / İhracat Beyan No alanları bu bölümde yer almaktadır.
Bu alanlar kalem bazında doldurulmaktadır. Belge Türü, Belge Türüne Göre No ve Tarihi ve Muafiyet bilgileri yalnızca ilk kalem için girildiğinde, sistem tarafından diğer kalemlere de otomatik olarak aktarılmaktadır.
Zorunlu alanlar (*) işareti ile belirtilmiştir. Zorunlu alanlar doldurulmadan TAREKS Başvuru işlemi başlatılmak istendiğinde sistem uyarı verecektir. Ayrıca ekran üzerindeki alanlara girilen bilgiler, farklı bir alana geçildiğinde otomatik olarak kaydedilmektedir.
Ürün Özelliği bölümü, GTİP'e ait tebliğ numarasına göre dinamik olarak oluşmaktadır.
Bu bölümde yer alan Model, Marka, İmalatçı Unvanı, İmalatçı Telefonu ve İmalatçı Adresi bilgileri ithalat beyannamesinden otomatik olarak alınmaktadır. Alanların sistemde hangi bilgilerden aktarıldığı aşağıdaki gibidir:
Model: İthalat Beyannamesi > Sayfa 2 > Mal Cinsleri > Malın Cinsi
Marka: İthalat Beyannamesi > Sayfa 2 > Mal Cinsleri > Marka Adı
İmalatçı Unvanı: İthalat Beyannamesi > Sayfa 2 > Hızlı Gir > Üretici
İmalatçı Telefonu: İthalat Beyannamesi > Sayfa 2 > Hızlı Gir > Üretici
İmalatçı Adresi: İthalat Beyannamesi > Sayfa 2 > Hızlı Gir > Üretici
Not: Ürün Özelliği bölümünde otomatik olarak gelmeyen alanlar kullanıcı tarafından manuel olarak doldurulmalıdır. Bu bölümde zorunlu alanlar (!) işareti ile belirtilmektedir. Zorunlu alanlar doldurulmadan TAREKS Başvuru butonuna basılması durumunda sistem uyarı verecektir. Ayrıca ekran üzerindeki alanlara girilen bilgiler, farklı bir alana geçildiğinde otomatik olarak kaydedilmektedir.
Tır Karnesi seçildiğinde, bilgi İthalat Beyannamesi > F4 > Taşıma Senedi No alanından otomatik olarak aktarılmaktadır.
Belge Türü alanında Tır Karnesi veya Taşıma Belgesi seçildiğinde, ilgili bilgiler İthalat Beyannamesi > F4 > Taşıma Senedi No alanından otomatik olarak alınmaktadır.
Özet Beyan seçildiğinde, Özet Beyan No ve Tarih bilgileri İthalat Beyannamesi > F4 ekranından girilmekte ve RPA ekranına otomatik olarak aktarılmaktadır.
RPA ekranında yer alan Ürün Adı alanı, ithalat beyannamesindeki Ticari Tanım bilgisinden otomatik olarak doldurulmaktadır.
Edit Dizayn özelliği kullanılarak sütunlar ihtiyaca göre yeniden sıralanabilir. Yapılan düzenlemelerin geçerli olabilmesi için sıralama işlemi tamamlandıktan sonra Kaydet butonuna tıklanması gerekmektedir.
Bakanlık tarafından XML ile başvuru yapılmasına izin verilen tebliğlerde, RPA sistemi üzerinden XML Başvuru butonu kullanılarak XML dosyası oluşturulabilir.
Bu alandan başvuru yapılacak ithalat beyannamesine ait dosya seçilir.
Oluşturulan XML dosyası, EvrGrfkTemp klasöründen seçilerek sisteme yüklenir.
XML dosyası seçilerek sisteme yüklenir.
Başvuru Sorgulama ekranı, RPA sistemi üzerinden başvurusu tamamlanmış ve başarılı sonuç alınmış TAREKS başvurularının sorgulanması için kullanılmaktadır. Bu ekran üzerinden başvuru sonuçları görüntülenebilir ve gerekli kontroller gerçekleştirilebilir.
Kayıtları Yaz butonu yeşil renkte görüntülendiğinde başvuru yazdırılmaya hazırdır. Bu durumda Kayıtları Yaz butonuna tıklanarak yazdırma ekranına geçilebilir.
Başvurusu tamamlanan TAREKS kayıtları, RPA > Başvuru Sorgulama ekranından sorgulanabilmektedir. Sorgulama işlemi için Beyanname Bilgileri bölümüne başvuru numarası girilerek işlem gerçekleştirilir. Sorgulama sonucunda TPS Numarası otomatik olarak EDI Belge ekranına aktarılır. Başvurunun başarılı şekilde sonuçlanması ve Kayıtları Yaz butonunun yeşil renkte görüntülenmesi durumunda başvuru yazdırılabilir.
Not: TAREKS başvuru numarası girilirken "/" (slash) karakteri kullanılmamalıdır.
Örnek: A1234568
Sorgulama sonucunda Başvuru Tarihi, Başvuru Durumu, Başvuru Referans No ve Başvuru Sonucu alanlarının dolu olarak görüntülenmesi durumunda başvuru yazdırılabilir.
EDI Belgeye Aktar butonu kullanılarak başvuru bilgileri İthalat modülündeki EDI Belge ekranına aktarılabilir.
Excel üzerinden başvuru aktarımı yapılabilmesi için öncelikle İthalat Sistemi > Sistem Menüsü > Yurtiçi Müşteriler > XLS Ayar ekranında gerekli tanımlamaların yapılmış olması gerekmektedir.
Excel'den Al özelliği mevcut başvuru dosyası üzerinden kullanılmaktadır. Başvuru bilgileri Dışarı Aktar seçeneği kullanılarak Excel formatında dışarı alınır. Excel dosyasında gerekli düzenlemeler tamamlandıktan sonra İçeri Aktar seçeneği ile güncellenen bilgiler tekrar sisteme aktarılır.
İçeri Aktar işlemi sırasında kayıtlar ID alanına göre eşleştirilmektedir. Mevcut bir kaydın güncellenebilmesi için ID bilgisinin korunması gerekmektedir. ID alanının boş bırakılması durumunda sistem kaydı eşleştiremez ve yeni bir satır oluşturur. Yeni kayıt oluşturulacaksa Detay No bilgisinin bir önceki kayıttan farklı olacak şekilde artırılması gerekmektedir.
Not: Excel'den İçeri Aktar işlemi sırasında eşleştirme ID alanına göre yapılmaktadır. Yeni bir kayıt oluşturulacaksa ID alanı boş bırakılmalı, Dosya Numarası ve Detay No bilgileri girilmelidir. Bu durumda sistem kaydı yeni bir satır olarak oluşturacaktır.
Excel dosyasına yeni bir satır eklenecekse Detay No alanı mevcut kayıtlardan farklı olacak şekilde güncellenmelidir. Ardından İçeri Aktar işlemi gerçekleştirildiğinde yeni kayıt sisteme ayrı bir satır olarak eklenir.
Excel'den İçeri Aktar işlemi sırasında alan değerleri sistemde tanımlı şekliyle girilmelidir. Örneğin Ürün Cinsi alanında sistemde "T.35-IP Telefon" değeri kullanılıyorsa, Excel dosyasına da aynı ifade eksiksiz ve aynı formatta yazılmalıdır. Farklı bir ifade kullanılması durumunda aktarım işlemi doğru şekilde gerçekleştirilemeyebilir.
Excel dosyasında TAREKS Madde No bilgisi girildiğinde, bu bilgi RPA ekranındaki Madde GTİP No alanına otomatik olarak aktarılmaktadır. Bu nedenle Madde GTİP No alanının RPA ekranından ayrıca seçilmesine gerek bulunmamaktadır.